Exercicio COMPETENCIAL 1º. Profesora Ana Area. Entrega 15 outubro a través da aula virtual do IES

Exercicio competencial PAU Filosofía 2025:

Título do exercicio: Disertación: A verdade e a mentira na información actual
A partir do seguinte titular do xornal El País:

"A fábrica de bulos produce chivos expiatorios. Cada vez é máis difícil discernir entre a mentira e a información, entre a patraña difamatoria e a mensaxe que respecta o decoro democrático”

Fonte: https://elpais.com/opinion/2024-09-30/la-fabrica-de-bulos-produce-chivos-expiatorios.html 

Instrucións:

1. Disertación individual: Reflexiona sobre o problema da verdade e da mentira na información actual, respondendo ás seguintes preguntas:
• ¿Como abordarían este problema os sofistas?
• ¿Como o abordaría Sócrates?
• ¿Como o abordarían Platón e os presocráticos?
• ¿Como o abordarías ti no contexto actual?

2. Para iso, compara as diferentes ideas sobre a verdade destes pensadores e achega unha reflexión crítica propia. Utiliza unha única folla (1 cara).
3. Debate previo en grupo: Antes de redactar a túa disertación, participade nun debate en grupo pequeno. Discute co teu grupo as diferentes ideas dos sofistas, Sócrates, Platón e os presocráticos sobre a verdade. Tras o debate, poderás usar os argumentos compartidos para mellorar a túa reflexión individual.
4. Consulta crítica de fontes dixitais: Para apoiar a túa disertación, consulta polo menos dúas fontes dixitais que traten o tema da desinformación. Analiza a calidade e fiabilidade desas fontes. Na túa disertación, explica brevemente como valoras a fiabilidade da información que atopaches.
5. Reflexión metacognitiva: Ao final da disertación, engade un breve parágrafo onde reflexiones sobre o teu propio proceso de aprendizaxe. Responde a estas dúas preguntas:

• ¿Que aprendiches sobre a importancia de discernir a verdade na información?
• ¿Que habilidades ou coñecementos filosóficos utilizaches para responder a este exercicio?

Estrutura formal da disertación (Ponderación):

1. Introdución (15%)
   Presenta o problema do titular e avanza como relacionarás este problema coas visións filosóficas dos sofistas, Sócrates, Platón, presocráticos e a túa propia perspectiva.
2. Desenvolvemento (60%)
• Os sofistas (15%): Expón a súa defensa do relativismo da verdade e como isto se reflicte na desinformación actual.
• Sócrates (15%): Explica como o seu método dialéctico busca unha verdade obxectiva, en contraposición á manipulación informativa.
• Platón e os presocráticos (15%): Reflexiona sobre as súas nocións de verdade, como o Mundo das Ideas en Platón e as ideas dos presocráticos, comparando estas posturas coa situación actual.
• Reflexión persoal (15%): Expón como, hoxe, fronte á sobreabundancia de información e desinformación, poderías actuar de maneira crítica e ética.

3. Conclusión (10%)
   Resume como as diferentes perspectivas filosóficas poden achegar luz ao debate actual sobre a verdade nos medios de comunicación. Reflexiona brevemente sobre as posibilidades de actuar dun xeito responsable na sociedade actual.
4. Reflexión metacognitiva (15%)
   Engade un parágrafo onde reflexiones sobre o teu propio proceso de aprendizaxe, respondendo ás preguntas indicadas nas instrucións.

Rúbrica de Avaliación (3 puntos totais)

Criterio	Insuficiente (0-0.9)	Suficiente (1-1.9)	Bo (2-2.5)	Excelente (2.6-3)
Manexo do vocabulario filosófico (0.6)	Non utiliza termos filosóficos axeitados.	Utiliza poucos conceptos ou de xeito impreciso.	Utiliza correctamente os conceptos.	Domina o vocabulario e aplícao con precisión.
Análise dos sofistas(0.6)	Non reflicte comprensión dos sofistas.	Muestra unha comprensión superficial ou incompleta.	Expón con claridade as ideas sofistas.	Interpreta con profundidade o relativismo sofista.
Análise de Sócrates(0.6)	Non menciona adecuadamente a Sócrates.	Presenta a Sócrates de xeito incompleto.	Expón o método dialéctico con claridade.	Relaciona con precisión a busca socrática da verdade.
Comparación con presocráticos e Platón (0.6)	Non realiza comparacións coas súas ideas.	Expón as ideas pero sen profundizar na comparación.	Relaciona de xeito claro e efectivo as distintas perspectivas.	Aplica unha análise comparativa sólida entre os autores.
Reflexión persoal(0.6)	Non achega unha reflexión propia relevante.	Reflexiona de xeito superficial.	Propón unha reflexión crítica e coherente.	Ofrece unha reflexión profunda e ética sobre o tema.
Reflexión metacognitiva (0.6)	Non realiza unha reflexión metacognitiva.	Reflexiona de forma superficial.	Mostra unha boa comprensión do proceso de aprendizaxe.	Analiza con profundidade o seu proceso e aprendizaxe filosófica.
Calidade formal da disertación (0.6)	Desorganizada ou incoherente.	Estrutura pouco clara ou mal desenvolvida.	Ben estruturada e organizada.	Estrutura clara, coherente e argumentación sólida.

• Asegúrate de expoñer os teus argumentos de xeito claro e ordeado.
• Utiliza exemplos concretos para apoiar as túas reflexións.
• Coida a gramática e o vocabulario.
• Reflexiona con espírito crítico sobre a información que consultas.